दिवाळी अंक: मराठी साहित्याची अनोखी परंपरा

सारांश (TL;DR): दिवाळी अंक ही मराठी भाषेतील एक अनन्यसाधारण साहित्यिक परंपरा आहे. दरवर्षी दिवाळीच्या निमित्ताने शेकडो मराठी नियतकालिके विशेष आवृत्ती प्रकाशित करतात.

दिवाळी अंकाचा इतिहास

मराठीतील पहिला दिवाळी अंक इ.स. १९०९ मध्ये मनोरंजन या नियतकालिकाने काढला. स्वातंत्र्यपूर्व काळात किर्लोस्कर, माणूस, धनुर्धारी यांनी दिवाळी अंकांना प्रतिष्ठा मिळवून दिली.

दिवाळी अंकाचे वैशिष्ट्य

दिवाळी अंकात एक मोठी कादंबरी, दीर्घकथा, लघुकथा, कविता, ललित लेख असतात. वि.स. खांडेकर, ग.दि. माडगूळकर, पु.ल. देशपांडे — या दिग्गज लेखकांनी दिवाळी अंकांना सजवले.

आजचे दिवाळी अंक

आज शेकडो दिवाळी अंक प्रकाशित होतात. डिजिटल युगात ई-दिवाळी अंकही येऊ लागले आहेत. पण छापील दिवाळी अंकाची गंध, त्याचा स्पर्श — हे अनुभव अजून अबाधित आहेत.

English Summary

The Diwali Ank is a unique 115-year-old Marathi literary tradition. Every year hundreds of Marathi periodicals publish special bumper issues for Diwali packed with novels, stories, poetry and essays. Legends like P.L. Deshpande and V.S. Khandekar contributed to this tradition. Today both print and digital Diwali Anks continue this vibrant practice.